Dereköy Sözcük Haznesi

Çelebi: Kayın birader
Ülübü: Fasulye
Müleves (s): Kirli, pasaklı
Ganevez: Domates
Enik: Kedi, köpek yavrusu
Aşağıdan, Yukarıdan Anarı: Doğru
Gayrı: Artık
Dıkı (cık): Az (ıcık)
Cince (cik): Küçük (cük), minicik
Bitecik: Bir tane
Sındı: Makas
Delik: Çukur bölmeli pencere
Şipidik: Terlik
Takga: Takke
Terlik: Takke
Tor: Havlu
İşlik: Gömlek
Öte geçe: Diğer taraf, öteki taraf
Pardı: Tavan
Apdıl: Aşağı, balkon altı
Şarpa: Eşarp
Urgan: Uzun ip
İndecen: Ne yapacaksınş
Cice: Abla
Meğere: Meğer
Hayat: Salon
Gıvrak: Çabuk
Üle: Şaşırma imi
Aylan: Erkeğe hitap şekli
Aygız: Kadına hitap şekli
Nişlen: Ne yapıyorsun, nasılsınş
Şo taraf: Şu taraf, şurası
Singilde: Soğuk havada dışarıda gezme, kalma işi
Eğermeyin (ciğim): ……….
Hindi: Şimdi
Başı gabak: Başı açık, örtünmeyen
Ondankiri: Ondan sonra, daha sonra
Goma: Koyma
Gayıl olmak: Razı olmak
Gasdan: Şaka
Genez: Herhalde
Tüğül: Acele etme, hızlı
Siğirt: Hızlı gitmek, koşmak
Dilberim: Güzelim şey, işe yarayanşey (nesne)
Metel: Dedikodu
Senne: Bineğe yüklenen yükün bağlandığı ipin şekline verilen isim
Gosa: Tırpan
Kösül (-mek): Uzun oturmak
Gevsi (-ü): ……….
Koksu: ……….
İniz ağrısı: ………..
Çurçuluk olmak: Islanmak
Langır Lungur: İleri geri konuşmak, Boş laf etme


Zıravı (-u): Uzun boylu
Boduç: …….
Gocuk: Kaban türü
Hökelekli: Güzel veya yakışıklı kimseye, efendi, iyi ahlaklı kişiye söylenir
Hebiç (-mek): Sırtına almak
Sümeye: Boşuna, boş yere
İyi: ……….
Nahıl: Nasılş
İhine: İşte
Gittiksir – e: Gittikçe
Gelinsir: Gelince
Hazahır: Sanırım, herhalde
Dıymıcık: Azıcık
Hamıl:……….
İlenmek: Beddua etmek
Yümek: Yıkamak
Çelerdi: Karşılık vermek
Dodulan (-mak):………….
Acın (-mak):……….
Memirhan: Namahrem, haram olan, yasak
Ilkı yeri: Küçükbaş hayvanların sağıldığı yer ( ör.: Başköprü )
El etme (-k): İletmek, götürmek, emaneti ulaştırmak


Mambıl: Haşere
Tesbık: Tesbih
Berikki: Beriki, gerideki
Ötekki: Öteki, sonraki
Eğirmeç: Yünden ip yapmaya yarayan tahtadan alet
Öteyanı: Öteki taraf
Eğinme (-k), Eğinip durma: Boşa zaman harcama
Ilgınlar: Söğüt dalı
Gaba: …………
Şama: ………
Dir (-ler): Der (-ler), söyler (-ler)
Yir: Yer
Eyyam: Geliş şekli, biçimi ( ör.: mevsimler için )
Çığır (-mak): Çağırmak
Çığırttık: Çağırttık, getirttik
Pırtı: Kıyafet
Enteri: Elbise, etek
Pancar pürçüğü: Pancar yeşili, otu
Acı yavşan: Ihlamur
Fıldır etmek: Atmak
Gat (-mak): Doldurmak
Bizimgız: Kız kardeş, abla
Bizimoğlan: Erkek kardeş, ağabey
Oğşama: Gelin çıkarken söylenen manilere verilen ad
Gaygana: Yumurta ve undan yapılan bir çeşit ekmek
Gayınna: Kaynana
Gilik: Tezek
Okuntu: Düğünlerde amcaya ve dayıya gömlek, halaya ve teyzeye etek, elbise hediye edilmesi
Apsap biçimi: Cuma günü, nişan günü
Gireği: Gelin alma günü
Güyeği: Damat
Löküs: Gaz lambası
Meydanı parça (üç etek ): Gelinlik yerine gelinin giydiği Osmanlı geleneği giysi
Haranı: Çamaşır kaynatılan v.d
Gazan: Süt kabı
Dığan: Ekmek, kömbe yapılan yere verilen ad
Külüçe: Ekmek
Pişirgeç: Yufka çevirmeye yarayan tahtadan alet
Bişşek: Yayık ayranı yaymak için kullanılır
Kürük: Yağ doldurmaya yarar
Küp: Un, buğday doldurulur
Üzlük: İçine yoğurt doldurulur
Pırlak: Topaç
Çufralık: Yün pantolon, kışlık dokuma
Düğen: Saman savurmaya yarayan alet


Boyunduruk: Öküz boynuna çift sürerken takılır
Öğendir: Hayvan kamçısı
Çırtlık: Yeşil taneli küçük yemiş
Kaklık: Dağlarda bulunan oyuk
Kaklı: Birçok, çok fazla olması
Mıh: Çivi
Salta: Bayan kıyafeti
Yemeni: Ayakkabı
Şişek: Koyun
Hoyu: ……..
Boyul: Bu kez, bu defa
Çaklı: …….
Sahır: Sanırım, herhalde
Cıllıma: Mızıkçılık
Goca: İhtiyar erkek için söylenir
Garı: İhtiyar kadın için söylenir
Şevit: Ağaç, bitki
Töngül: ……..
Şalga: Turp çeşidi
Seki: Evin altında oturulan yer
Dasdar: Başörtü
Kavut: Birçok kuruyemişin karıştırılıp değirmende öğütülerek kavrulan bir çeşit yiyecek
Helki:Su kabı

Yakup Çetin - 17.6.2019 (Güncelleme Tarihi)

Hiç yorum yok

Blogger tarafından desteklenmektedir.